سمیرا حیدرخانی
انجمن روغنکشی کشور در نامهای به وزیر جهاد کشاورزی، نسبت به کاهش شدید موجودی دانه سویا در کشور ابراز نگرانی کرده و پیامدهای جدی آن را برای بازار روغن خوراکی و خوراک دام گوشزد کرده است. این هشدار، زنگ خطری جدی برای امنیت غذایی کشور محسوب میشود که نیازمند توجه فوری مسئولان است.
هشدار صریح انجمن روغنکشی درباره وضعیت واردات دانههای روغنی
بر اساس این نامه که در تاریخ ۱۳ آذر ۱۴۰۴ ارسال شده، انجمن صنفی صنایع روغنکشی ایران به دلیل عدم توجه به نظرات کارشناسی و هشدارهای قبلی خود، بازار کنجاله و روغن خام را با چالش جدی روبرو دانسته است. این چالشها عمدتاً ناشی از سیاستهای نادرست در زمینه واردات دانههای روغنی است. در نامه مذکور، دو محور اصلی به عنوان عوامل بحرانزا مطرح شده است:
کاهش ثبت سفارش واردات دانههای روغنی: طی سه فصل اخیر، حدود ۶۰۰ هزار تن کمتر از میزان مصوب، ثبت سفارش واردات دانههای روغنی انجام شده است. این در حالی است که در برخی کالاهای دیگر، میزان ثبت سفارش بالاتر از حد مصوب بوده که نشاندهنده عدم تعادل در مدیریت واردات است.
تأخیر در گشایش ثبت سفارش: فرآیند ثبت سفارش واردات دانههای روغنی برای فصول بهار و پاییز سال جاری با تأخیری ۴۰ تا ۴۵ روزه آغاز شده که این تعلل، زنجیره تأمین را دچار اختلال کرده است.
این موارد منجر به کاهش چشمگیر موجودی دانه سویا در کشور شده که از مهمترین دانههای روغنی محسوب میشود و نقش حیاتی در تولید روغن خوراکی و تأمین کنجاله برای خوراک دام و طیور دارد.
دانه سویا؛ شاهرگ حیاتی بازار روغن خوراکی و امنیت غذایی
دانه سویا نه تنها منبع اصلی تولید روغن خوراکی در بسیاری از کشورها، از جمله ایران است، بلکه کنجاله آن یکی از غنیترین منابع پروتئین برای تولید خوراک دام، طیور و آبزیان به شمار میرود. این اهمیت دوگانه، دانه سویا را به یکی از اقلام استراتژیک در سبد غذایی کشور تبدیل کرده است. کاهش موجودی دانه سویا میتواند پیامدهای گستردهای داشته باشد:
اختلال در تولید روغن خوراکی: کاهش عرضه دانه سویا، کارخانجات روغنکشی را با کمبود مواد اولیه مواجه کرده و ظرفیت تولید روغن خوراکی را به شدت تحت تأثیر قرار میدهد. این امر میتواند منجر به افزایش قیمتها، کمبود در بازار و فشار بر مصرفکنندگان شود.
افزایش قیمت خوراک دام و محصولات پروتئینی: کمبود کنجاله سویا، قیمت خوراک دام را افزایش داده و به تبع آن، هزینههای تولید گوشت، مرغ، تخممرغ و شیر را بالا میبرد. این وضعیت در نهایت منجر به افزایش قیمت این محصولات پروتئینی شده و فشار اقتصادی مضاعفی را بر اقشار جامعه وارد میکند.
در مجموع، تداوم این وضعیت میتواند امنیت غذایی کشور را در بخشهای کلیدی روغن خوراکی و پروتئین حیوانی به مخاطره اندازد.
لزوم بازنگری در سیاستهای تنظیم بازار و حمایت از تولید دانههای روغنی
هشدار انجمن روغنکشی به وزارت جهاد کشاورزی، بیش از پیش بر ضرورت بازنگری در سیاستهای کلان تنظیم بازار و مدیریت واردات دانههای روغنی تأکید میکند. برای جلوگیری از بحرانهای آتی در بازار روغن خوراکی و خوراک دام، اتخاذ رویکردی جامع و پایدار ضروری است که شامل موارد زیر باشد:
برنامهریزی دقیق و بهموقع برای واردات: فرآیندهای ثبت سفارش و گشایش اعتبارات برای واردات دانههای روغنی باید بر اساس نیاز واقعی و به صورت بهموقع انجام شود تا از تأخیر و کمبود در زنجیره تأمین جلوگیری گردد.
حمایت از تولید داخلی دانههای روغنی: در کنار واردات، توسعه کشت دانههای روغنی در داخل کشور با ارائه مشوقها و حمایتهای فنی به کشاورزان، میتواند وابستگی به واردات را کاهش داده و تابآوری امنیت غذایی را افزایش دهد.
وزارت جهاد کشاورزی و دیگر نهادهای مرتبط، باید با رویکردی فعالانه و کارشناسی، راهکارهای بلندمدت برای مقابله با این چالشها را در دستور کار قرار دهند تا از تبدیل این هشدار به یک بحران گسترده جلوگیری شود.
مطالب مرتبط
- تلویزیون در آخر هفته با اکران گسترده فیلمهای سینمایی، مخاطبان را به تماشای آثاری از نولان تا جکی چان دعوت میکند
- باهنر تاکید کرد: مصوبه جدید مجلس درباره مهریه بدون لایحه امنیت زنان ناقص و ناکافی است
- حمله رژیم صهیونیستی به چادرهای آوارگان غزه نقض صریح آتشبس و ادامه نسلکشی است
- مشهد، سوگوار مراسم تشییع همسر و فرزند معاون رئیسجمهور «اسماعیل سقاب اصفهانی» شد
