سمیرا حیدرخانی
سنندج – مدیرکل امور بانوان و خانواده استانداری کردستان، در آستانه گرامیداشت هفته زن و مقام مادر، بر اهمیت حیاتی «حمایتهای زیرساختی» و «تصویرسازی درست» برای تحقق کامل «الگوی سوم زن» تاکید کرد. لیلا آژیر با تبریک میلاد با سعادت حضرت فاطمه زهرا (س) و روز زن و مادر، زن را منبع حیات و آفریننده زندگی دانست که نقش او فراتر از مناسبتها است. وی دستیابی به جایگاه مطلوب زن در جامعه اسلامی را بدون رفع چالشهای بنیادین، ناممکن ارزیابی کرد.
<H2>نگاهی تاریخی به جایگاه زن و تبیین الگوی سوم زن</H2>
آژیر به سیر تاریخی و دو رویکرد افراطی در مواجهه با جایگاه زنان اشاره کرد: جریانی که زن را صرفاً در چارچوب خانواده محصور میکرد و جریانی که تنها بر نقشهای اجتماعی او تاکید داشت. وی افزود که «الگوی سوم زن» در جمهوری اسلامی ایران، به دنبال ایجاد تعادل و همافزایی میان این دو نقش است؛ بهگونهای که هم کرامت و جایگاه زن در خانواده حفظ شود و هم حضور مؤثر و فعال او در عرصههای اجتماعی و فرهنگی فراهم گردد. این الگو، تلفیقی هوشمندانه از نقش مادری، همسری، و نقش شهروندی و فعالیتهای اجتماعی را مدنظر دارد که برگرفته از تعالیم اسلامی و سیره حضرت فاطمه زهرا (س) است.
<H2>موانع اصلی تحقق الگوی سوم زن: تصویرسازی و حمایت زیرساختی</H2>
مدیرکل امور بانوان کردستان، دو چالش محوری را بر سر راه تحقق «الگوی سوم زن» برشمرد:
تصویرگری صحیح: ارائه تصویری واقعی و جامع از زن مسلمان ایرانی که نه در دام افراطگرایی جنسیتی بیفتد و نه نقشهای اصیل او را نادیده بگیرد. این تصویر باید نمایانگر توانمندیها، مسئولیتها و حقوق متوازن زن در هر دو عرصه خانواده و جامعه باشد.
حمایتهای زیرساختی: فراهم آوردن بسترها و امکانات لازم در حوزههای قانونی، اداری، اقتصادی و اجتماعی که به زنان اجازه دهد بدون دغدغههای مضاعف، به ایفای نقشهای چندگانه خود بپردازند.
آژیر تاکید کرد که غفلت از این دو عامل، به ایجاد نوعی پارادوکس در حوزه زنان منجر خواهد شد که حل آن نیازمند رویکردی از جنس «حکمرانی زن» است.
<H2>حکمرانی زن: از رسمیتبخشی تا تسهیلگری</H2>
آژیر مفهوم «حکمرانی زن» را فراتر از صرف حضور فیزیکی زنان در پستهای مدیریتی یا سیاستگذاری تبیین کرد. به باور وی، حکمرانی زن یعنی جامعه، مسائل و دغدغههای زنان را به رسمیت بشناسد، برای آنها تریبون و صدایی قائل شود و این مطالبات را به یک «مسئله حکمرانی» بدل کند. در چنین فضایی، وظیفه نهادهای دولتی و عمومی، تسهیلگری و ارائه حمایتهای لازم به زنان برای مشارکت فعال و مؤثر در تمامی ابعاد زندگی خواهد بود. این رویکرد، در نهایت به ایجاد فرصتهای برابر و عدالت جنسیتی واقعی کمک میکند.
<H2>لزوم تطبیق نظامها با تحولات نقشهای خانوادگی در حمایت از الگوی سوم زن</H2>
وی به تغییر و تحول در ساختار و نقشهای خانوادههای امروزی اشاره کرد. با افزایش حضور زنان در عرصه اقتصاد و تحصیل و پررنگتر شدن نقش اقتصادی آنها، همزمان مسئولیتهای تربیتی و غیر اقتصادی پدران نیز افزایش یافته است. در همین راستا، مدیرکل امور بانوان و خانواده استانداری کردستان، خواستار تطبیق و بازنگری در نظامهای قانونگذاری، خانواده و اداری شد. او بر لزوم فراهم آوردن حمایتها و تسهیلگریهای متناسب با این تغییرات تاکید کرد تا مادران شاغل بتوانند بدون نگرانی، هم به وظایف شغلی و تحصیلی خود بپردازند و هم مسئولیتهای خانوادگیشان را به نحو احسن ایفا کنند. حمایتهای قانونی از زنان، بهویژه در مطالبات حقوقی و اجتماعی آنان، و همچنین ایجاد شرایط اداری انعطافپذیر، از جمله این موارد است. وی از استاندار کردستان به دلیل توجه به دغدغههای مادران شاغل و تصویب یک مصوبه حمایتی قدردانی کرد و این اقدامات را گامی مهم در حساسسازی مدیران و تبدیل مسائل زنان به اولویتهای اجرایی دانست.
<H2>سازمانهای مردمنهاد؛ صدای مطالبهگری برای الگوی سوم زن</H2>
در بخش پایانی سخنان خود، آژیر بر نقش حیاتی سازمانهای مردمنهاد (سمنها) تاکید ورزید. او سمنها را صرفاً بازوی اجرایی دولت ندانست، بلکه آنها را «صدای زنان خاموش» و «تریبون زنانی» توصیف کرد که مطالباتشان باید به گوش مسئولان برسد. این سازمانها با شناخت عمیق از نیازها و چالشهای جامعه زنان، میتوانند به عنوان پل ارتباطی میان مردم و دولت، نقش مؤثری در پیشبرد اهداف «الگوی سوم زن» و تحقق «حکمرانی زن» ایفا کنند. وی در پایان، با ادای احترام به مقام شامخ مادران و همسران شهدا، آنان را الگوهای صبر و ایثار دانست و مسئولیت خود را در قبال این عزیزان یادآور شد.
